Οι σκάλες του ιστορικού κέντρου της Πάτρας αποτελούν ιδιαίτερα χαρακτηριστικά -τοπόσημα της πόλης. Εκτός του ότι εξυπηρετούν την λειτουργική σύνδεση της Άνω με την Κάτω πόλη της Πάτρας, χρησιμοποιούνται και ως χώροι πολιτιστικών δρώμενων και σημεία συνάντησης πολυπληθών ομάδων, καθώς και σημείο αναφοράς των κατοίκων της περιοχής

Πατρέως: Οι πρώτες σκάλες της Πάτρας
Οι πρώτες σκάλες κατασκευάστηκαν στην Πάτρα το 1873 και ήταν αυτές της οδού Πατρέως, οι οποίες ενώνουν την κάτω πόλη με την πλατεία Αγίου Γεωργίου και την οδό Γερμανού που αποτελεί την κεντρική οδό της παλιάς πόλης.

Λίγα χρόνια αργότερα, το 1886, κατασκευάστηκαν οι σκάλες της οδού Γεροκωστοπούλου, οι οποίες ενώνουν το Ρωμαϊκό Ωδείο με την κεντρική πλατεία της Πάτρας, την πλατεία Γεωργίου.

Αρκετά χρόνια αργότερα, το 1934, κατασκευάστηκαν οι σκάλες της Αγίου Νικολάου, οι οποίες χαρακτηρίζονται ως οι πιο εντυπωσιακές, αφού διακρίνονται ακόμα και από το παλιό λιμάνι. Διαθέτουν 193 σκαλιά και ενώνουν την περιοχή του κάστρου και του παλαιού δημοτικού νοσοκομείου με το κέντρο της Πάτρας, ενώ προσφέρουν απέραντη θέα προς τον Πατραϊκό κόλπο και τα απέναντι βουνά της Αιτωλοακαρνανίας.

Την ίδια χρονιά, το 1934, κατασκευάστηκαν οι σκάλες της Τριών Ναυάρχων που ενώνουν τον ομώνυμο πεζόδρομο με την πλατεία Ψηλών Αλωνίων. Η συγκεκριμένη κατασκευή αποτελείται από διπλή κλίμακα που ξεκινά από ένα ημικυκλικό μπαλκόνι με θέα προς την πόλη της Πάτρας και τον Πατραϊκό κόλπο.

Οι σκάλες και οι θρύλοι
Πέρα από την λειτουργικότητα και την αισθητική, οι σκάλες της Πάτρας συνοδεύονται από θρύλους και ιστορίες…

Το «Στοιχειό» της Αγίου Νικολάου
Ένας από τους πιο παλιούς θρύλους θέλει τις σκάλες της Αγίου Νικολάου να φυλάσσονται από ένα «στοιχειό». Πριν χτιστούν οι πέτρινες σκάλες, όταν ο λόφος ήταν ακόμα απόκρημνος και γεμάτος καλαμιές, οι παλιοί Πατρινοί έλεγαν πως τις νύχτες με φεγγάρι έβλεπαν μια σκιά να ανεβοκατεβαίνει το μονοπάτι. Έλεγαν πως ήταν ο προστάτης της πόλης που ελέγχει ποιος μπαίνει στα όρια του Κάστρου, και πολλοί απέφευγαν να περάσουν από εκεί μετά τα μεσάνυχτα.

Οι Κρυφές Σήραγγες του Κάστρου
Ο πιο διαδεδομένος αστικός θρύλος αφορά το δίκτυο στοών που ξεκινά από το Κάστρο και φτάνει μέχρι τη θάλασσα.
• Λέγεται πως μία από τις στοές καταλήγει ακριβώς κάτω από τις Σκάλες της Πατρέως.
• Οι φήμες μιλούν για θησαυρούς που έκρυψαν οι Ενετοί ή οι Οθωμανοί πριν εγκαταλείψουν την πόλη.
• Πολλοί κάτοικοι της Άνω Πόλης ορκίζονταν παλαιότερα ότι άκουγαν υπόκωφους θορύβους κάτω από τα σπίτια τους, αποδίδοντάς τους σε αυτές τις μυστικές διαδρομές.

Η «Νεράιδα» της Γεροκωστοπούλου
Λόγω της γειτνίασης με το Ρωμαϊκό Ωδείο, οι σκάλες της Γεροκωστοπούλου συνδέθηκαν με μεταφυσικές ιστορίες. Οι παλιότεροι έλεγαν πως ανάμεσα στα αρχαία μάρμαρα και τα σκαλοπάτια εμφανιζόταν μια λευκή φιγούρα, η «Νεράιδα του Ωδείου». Πίστευαν πως ήταν το πνεύμα μιας αρχαίας ιέρειας που παρέμενε εκεί για να προστατεύει τον ιερό χώρο από τους βέβηλους.