Σήμερα Τετάρτη 7 Μαΐου , ο Νίκος Τζανάκος παρουσιάζει το νέο του βιβλίο.  Γιατί η τότε ηγετική ομάδα της Πάτρας, θεωρείται ειδική περίπτωση για όλη την Ευρώπη; Ποια ήταν η πορεία των 32 δημάρχων της (1800-1959);

Τίτλος του βιβλίου Κοτζαμπάσηδες και ηγετικές ομάδες στην Πάτρα

Εκδόσεις Το Δόντι

Λίγα λόγια για το βιβλίο:

Το πόνημα παρακολουθεί την πορεία της πόλης, κυρίως μέσα από την ‘παρουσίαση’ των 32 δημάρχων που διοίκησαν την πόλη, από το 1836 (δήμαρχος ο Ιωάννης Ζαΐμης), έως και το 1959, οπότε και απεβίωσε ως δήμαρχος, ο τελευταίος απόγονος των ηγετικών ομάδων, ο Βασίλειος (Λαλάκης) Ρούφος.

Σε γενικές γραμμές το βιβλίο, προσπαθεί να προσεγγίσει και να απαντήσει, μέσα από τα δυσεύρετα τεκμήρια της εποχής, σε ερωτήματα τα οποία αιωρούνται για χρόνια:

• Γιατί η Πάτρα, μια πόλη με τις ισχυρότερες και περισσότερες οικογένειες κοτζαμπάσηδων, παρέμεινε στα χέρια των Τούρκων μετά την επανάσταση του 1821 και έως το 1828 και τελικά απελευθερώθηκε από τους Γάλλους, του στρατηγού Μαιζών;
• Γιατί απέτυχαν 13 προσπάθειες να απελευθερωθεί η πόλη;
• Πως λειτούργησαν φατρίες των κοτζαμπάσηδων, μετά την απελευθέρωση και έως την ‘πτώση’ τους, τον 20 ο αιώνα; Πως και πόσο επηρέασαν την πόλη;
• Γιατί η Πάτρα, είχε δύο ηγετικές ομάδες οι οποίες εκινούντο σε ανεξάρτητες πορείες; Τι σήμαινε για τη λειτουργία της πόλης, η ανοχή που έδειξε η μία απέναντι στην άλλη;
• Πως αυτή η παθογένεια, συνδέεται άμεσα με νοοτροπίες της σημερινής εποχής;
• Πως εξηγείται, το ότι η ηγετική ομάδα των κοτζαμπάσηδων και των απογόνων τους, ‘εξέλεξαν’, τους 29 από τους 32 δημάρχους της πόλης από το 1836 έως το 1959 και ηττήθηκαν μόνο όταν έφτασαν στην «Ύβρη»;
• Με ποιο τρόπο και για ποιους λόγους, ελέγχτηκε απόλυτα η μεσαία τάξη;
• Ποια ήταν η συμπεριφορά, της άλλης ηγετικής ομάδας, εκείνης των Εμπόρων, (Ελλήνων και ξένων);
• Γιατί το σχέδιο πόλεως του Βούλγαρη, ξανά-βγήκε από το συρτάρι με καθυστέρηση 30 χρόνων το 1857 και ενώ στην πόλη επικρατούσε ‘πολεοδομικόν χάος’ όπως αναφέρθηκε στη Βουλή και η λύση χαρακτηρίστηκε, ‘αντικείμενον Εθνικόν’;
• Γιατί όταν αποφάσισε η ηγετική ομάδα των εμπόρων, να πάρει τα ηνία της πόλης, ηττήθηκε κατά κράτος; Και με ποιο τρόπο;
• Πως διαμορφώθηκε, η πολιτική, η κοινωνική και η οικονομική ζωή, κάτω από αυτές τις συνθήκες;
• Πόσο επηρέασαν την ιστορική καταγραφή, αλλά και τη δημόσια ιστορία, οι αποκρύψεις στοιχείων, αλλά και οι μύθοι που επέβαλαν οι φατρίες, τα λεγόμενα και ‘τζάκια’;
• Ποιες χρήσιμες και σημαντικές πληροφορίες, μας έδωσε το άνοιγμα των αρχείων του Foreign Office, (του υπουργείου εξωτερικών της Βρετανίας), σε σχέση με την Πάτρα;
• Ποιος ήταν ο λόγος, που ξαφνικά στις αρχές του 20ου αιώνα και οι δύο ηγετικές ομάδες, εγκατέλειψαν (με ελάχιστες εξαιρέσεις), την πόλη και ‘εξαφανίστηκαν’;
• Γιατί η ηγετική ομάδα των Κοτζαμπάσηδων και των εν συνεχεία φατριών τους, αποτελούν για τους ιστορικούς αναλυτές, ειδική περίπτωση σε όλη την Ευρώπη;
• Σήμερα στο DNA της πόλης, έναν περίπου αιώνα μετά την ‘πτώση’ τους, διακρίνονται στοιχεία, στην εν γένει λειτουργία της, συνδεόμενα με την τότε εποχή;

Σε παράλληλες σελίδες, στο δεύτερο μέρος του βιβλίου, εμπεριέχονται 4 μελέτες, οι οποίες αφορούν

1)            Το πολεοδομικό σχέδιο του Βούλγαρη για την Πάτρα και το περίφημο Παραθαλάσσιο Πάρκο του Καποδίστρια.

2)            Επιστολές από τα Βρετανικά Αρχεία, που έστελναν οι Άγγλοι πρόξενοι-έμποροι της Πάτρας, στην κυβέρνησή τους, στις οποίες αποτυπώνονται σημαντικά ιστορικά στοιχεία για την πόλη.

3)            Την κατάληψη της Πάτρας από τον Κίτσο Τζαβέλα και η άρνησή του να την παραδώσει στον Κωλέττη, έως την έλευση του Οθωνα.

4)            Μια σύντομη αναφορά στον Ιωάννη Παπαδιαμαντόπουλο, τον Αχαιό προεστό, ο οποίος θυσιάστηκε στην έξοδο του Μεσολογγίου.

Όλα τα παραπάνω και πλήθος άλλων αποκαλυπτικών τεκμηρίων, θα παρουσιαστούν κατά τη διάρκεια της παρουσίασης του βιβλίου. Το βιβλίο του Νίκου Τζανάκου, παρουσιάζεται την Τετάρτη 7 Μαΐου 2025 στις 20.00, στην αίθουσα του Δικηγορικού συλλόγου Πάτρας, Φιλοποίμενος 24, 3ος όροφος

Θα μιλήσουν

Ιάσων Φωτήλας, υφυπουργός Πολιτισμού

Σήφης Μπουζάκης, ομ. Καθηγητής Πανεπιστημίου Πατρών

Μαρίνος Σκανδάμης, δικηγόρος, πρ. Γ.Γ. υπουργείου Δικαιοσύνης

Ελένη Γκίκα, γλωσσολόγος, επιμελήτρια εκδόσεων

Συντονίζει ο Κωνσταντίνος Μάγνης, Δημοσιογράφος.